Deze website werkt het beste met JavaScript ingeschakeld. Schakel JavaScript in om alle functies te gebruiken.
Logo van het Netcongestieloket — onafhankelijk adviesloket voor netcongestie, een dienst van Stichting Energieke Regio

Waarom zijn er nieuwe voorrangsregels?

Het elektriciteitsnet raakt op steeds meer plekken overbelast. Daardoor kunnen netbeheerders niet alle aanvragen voor nieuwe aansluitingen of extra stroomcapaciteit direct honoreren.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft daarom regels vastgesteld om de beschikbare capaciteit te verdelen. Dit heet het maatschappelijk prioriteringskader.

Het uitgangspunt is dat organisaties en projecten die belangrijk zijn voor het functioneren van de samenleving eerder aan de beurt kunnen komen.

Dat betekent niet dat er extra stroomcapaciteit ontstaat. De regels bepalen alleen wie voorrang krijgt wanneer er ruimte beschikbaar komt.

Welke organisaties krijgen voorrang?

De ACM onderscheidt drie categorieën, in volgorde van prioriteit.

1. Congestieverzachters

Dit zijn organisaties die aantoonbaar helpen om ruimte vrij te maken op het elektriciteitsnet.

Denk bijvoorbeeld aan bedrijven die met energieopslag of flexibel stroomgebruik de druk op het net verminderen. Niet iedere batterij of flexibele installatie komt hiervoor automatisch in aanmerking. De netbeheerder beoordeelt of daadwerkelijk extra ruimte ontstaat.

Deze categorie geldt alleen voor grootverbruikers met een aansluiting groter dan 3 × 80 ampère.

2. Veiligheid en acute zorg

Organisaties die essentieel zijn voor de nationale veiligheid, volksgezondheid of andere vitale functies kunnen voorrang krijgen.

Voorbeelden zijn de brandweer, politie, defensie en bepaalde zorginstellingen, waaronder ziekenhuizen.

3. Maatschappelijke basisbehoeften

Ook organisaties en projecten die voorzien in belangrijke dagelijkse behoeften kunnen voorrang krijgen.

Denk aan woningbouw, onderwijs, openbaar vervoer en bepaalde warmtevoorzieningen.

Of een organisatie daadwerkelijk in aanmerking komt, hangt af van de specifieke activiteit en de voorwaarden van de ACM.

Wat betekent dit voor gewone ondernemers?

Voor de meeste commerciële bedrijven geldt dat zij niet automatisch maatschappelijke prioriteit krijgen.

Tot 1 juli 2026 hielden netbeheerders in congestiegebieden nog capaciteit apart voor kleinverbruikers, zoals winkels en kleinere bedrijven. Die reservering is vervallen.

Hierdoor kunnen zowel kleinverbruikers als grootverbruikers op een wachtlijst terechtkomen wanneer ze een nieuwe of zwaardere aansluiting aanvragen.

Tot 1 januari 2027 geldt een overgangsperiode. De eerder gereserveerde capaciteit wordt eerst verdeeld onder aanvragen met maatschappelijke prioriteit.

Vanaf 1 januari 2027 kunnen ook aanvragen zonder prioriteit aan de beurt komen, voor zover er capaciteit overblijft. De aanvraagdatum bepaalt dan in beginsel de onderlinge volgorde.

Het is dus belangrijk om tijdig rekening te houden met de benodigde stroomcapaciteit bij uitbreidings- of verduurzamingsplannen.

Hoe vraag je maatschappelijke prioriteit aan?

Denk je dat jouw organisatie voorrang kan krijgen? Dan kun je dit laten beoordelen door je netbeheerder.

Daarvoor zijn de volgende stappen belangrijk:

  1. Vraag een nieuwe of zwaardere aansluiting aan bij je netbeheerder.
  2. Controleer of jouw organisatie binnen een van de maatschappelijke prioriteitscategorieën valt.
  3. Dien waar nodig een verzoek om prioriteit in, inclusief de vereiste bewijsstukken.
  4. De netbeheerder beoordeelt of jouw aanvraag aan de voorwaarden voldoet.

Belangrijk: ook met maatschappelijke prioriteit krijg je niet automatisch direct extra stroomcapaciteit. Als het elektriciteitsnet vol is, moet je wachten totdat er voldoende ruimte beschikbaar komt.

Geen voorrang? Wat kun je dan doen?

Komt jouw bedrijf niet in aanmerking voor maatschappelijke prioriteit? Dan betekent dit niet dat je niets meer kunt ondernemen.

Misschien kun je jouw bestaande aansluiting slimmer benutten, bijvoorbeeld door pieken in het stroomverbruik te verminderen, machines gespreid te gebruiken of laadmomenten aan te passen.

Ook energiemanagement, opslag of samenwerking met andere ondernemers kunnen mogelijkheden bieden.

Welke aanpak geschikt is, hangt af van jouw aansluiting, energieverbruik en toekomstplannen. Soms is aanvullend onderzoek nodig om de haalbaarheid te bepalen.

Ontdek welke mogelijkheden jouw bedrijf heeft

Wil je uitbreiden of verduurzamen, maar weet je niet of jouw aansluiting voldoende capaciteit heeft? Of sta je al op een wachtlijst bij de netbeheerder?

Het Netcongestieloket helpt ondernemers en organisaties om hun situatie onafhankelijk te verkennen.

Tijdens een gratis adviesgesprek kijkt een adviseur van Stichting Energieke Regio met je mee naar de gevolgen van netcongestie en mogelijke vervolgstappen.

Heeft dit artikel vragen opgeroepen?

Plan een gratis verkenningsgesprek — onafhankelijk advies, zonder verplichting.

Gratis · Onafhankelijk · Binnen 2 werkdagen reactie

← Terug naar Actueel